De Nederlandse veehouderij is verantwoordelijk voor uitstoot van ammoniak, methaan, geur, fijnstof en lachgas. Om te komen tot een duurzame veehouderij bestaan op nationaal en internationaal niveau normen voor hoeveel van deze schadelijke stoffen mogen vrijkomen. Het onderzoeksproject Luchtkwaliteit houdt zich bezig met het bedenken en faciliteren van emissiearme oplossingen.
Het programma Luchtkwaliteit (heet vanaf 2010 Emissiearme systemen) is een overkoepelend project van diverse onderzoeken naar de bovengenoemde vormen van uitstoot door verschillende veehouderijtakken. Het project richt zich op twee aspecten: het faciliteren en in praktijk brengen van initiatieven die de emissie terugdringen en het zoeken naar oplossingen om emissie te reduceren in stallen, mestopslag en bij het uitrijden van mest.
Broeikasgassen
De veehouderij stoot schadelijke stoffen uit zoals ammoniak, dat in mest zit. Ook fijnstof, broeikasgassen en geur komen vrij op agrarische bedrijven. De veehouderij is in Nederland verantwoordelijk voor ongeveer 90 procent van de uitstoot van ammoniak, 20 procent van de uitstoot van fijnstof en 8 procent van de broeikasgassen zoals methaan en lachgas.
Luchtkwaliteit
Bij het project Luchtkwaliteit wordt integraal gekeken naar de uitstoot door de veehouderij. De emissie van een bepaalde stof mag niet leiden tot een hogere emissie van een andere stof. Zo moet bijvoorbeeld worden voorkomen dat het drogen van mest om de uitstoot van ammoniak terug te dringen, juist de uitstoot van fijnstof stimuleert. De emissie moet daarnaast in verschillende situaties worden bekeken: in de stal, mestopslag etcetera en op elkaar worden afgestemd.
Het doel is om kennis te ontwikkelen en tot technieken te komen die gelijktijdig de emissie van ammoniak, methaan, lachgas, geur en fijnstof tegengaan.
Vervuilende bedrijven
Nationaal en internationaal zijn normen opgesteld voor de uitstoot van schadelijke stoffen. Zo duidt de NEC-richtlijn (National Emission Ceilings) een maximum aan van bepaalde stoffen die een EU-lidstaat mag uitstoten. De IPPC-richtlijn (Integrated Pollution Prevention and Control) schrijft voor dat EU-landen grote vervuilende bedrijven via vergunningen moeten reguleren. In het Kyoto-protocol staan afspraken over het terugdringen van broeikasgas. Onder andere in Nederland is extra beleid nodig om alle doelen te kunnen halen.
Het project Luchtkwaliteit bekijkt of de richtlijnen kunnen worden gevolgd. Als dat niet zo is, bekijken de onderzoekers welke reducerende technieken er zouden moeten komen.
Emissiearme staltechnieken
Door dit project wordt kennis ontwikkeld over emissies uit de veehouderij. Aan de hand van de onderzoeken komen data beschikbaar waarmee in nationaal en internationaal verband verantwoording kan worden afgelegd over emissies.
Voorbeelden van resultaten van dit project zijn de facilitering en ontwikkeling van nieuwe ammoniakemissiearme staltechnieken zoals het Mixlucht-systeem voor vleeskuikens; het Mat & Valve systeem voor rundvee; de ontwikkelingen van systemen die de emissie van fijnstof reduceren zoals oliefilm, verschillende typen luchtwassers en ionisatietechnieken. Er zijn protocollen ontwikkeld voor het meten van emissies uit stallen en mestbewerkingssystemen. Er is een Life Cycle Analysis gemaakt van de melkveehouderij, effecten gemeten van toevoegmiddelen aan mest en voer op de emissies, neveneffecten van emissiearme mesttoediening en nieuwe emissiearme bodems in de rundveehouderij.
Links: